> nieuws

Nieuws

 
23 maart 2020

Groenende Kerk

Naar een nieuwe wereld
Op donderdagmiddag 12 maart kwamen achttien belangstellenden bijeen voor een eerste gesprek over vergroening van onze gemeente. Na de opening door Eep gaf Coen  een korte uiteenzetting over de milieuproblemen waarmee we geconfronteerd worden en hoe we als vergroenende gemeente bij kunnen dragen aan oplossingen die voor ons haalbaar zijn.
Coen begon met het lezen van een gebed van aartsbisschop Desmond Tutu. Hierin benadrukte Bisschop Tutu vooral hoe belangrijk het is om, juist in deze tijd, in eenheid, vrede en harmonie met elkaar te leven, als broeders en zusters, met alle mensen, maar ook met de natuur – met de hele Schepping. 'Er is maar één Schepping, één mensheid en één aarde, heb uw naaste lief als u zelve! En op de zesde dag zag God dat de Schepping goed was.
Met grote urgentie roept de Wereldraad van Kerken ons op tot een Pelgrimage van Gerechtigheid en Vrede (en Behoud van de Schepping) want: 'Het zuchten van de Schepping en het schreeuwen van onze medemensen in nood laten ons beseffen dat de huidige ecologische crisis haaks staat op Gods visioen van leven in alle volheid'. Het kan toch niet zijn dat Christenen zich niet geroepen voelen om Gods schepping in stand te houden?
Coen wilde niet lang stil staan bij wat er allemaal mis gaat. Dagelijks hebben kranten en televisie het over de vele aspecten van deze multi-crisis. Alleen wilde hij even het woord geven aan Anne Walraven, een jonge milieujournalist. In haar vlog ( www.futurefuel.nl/dit-is-de-economie ) laat ze zien wat kap en transport van enorme massa’s bomen – biomassa voor onze elektriciteitscentrales – betekenen voor de bossen, stranden en de lokale inheemse bevolking van een prachtig eiland voor de kust van Canada. Het bomenkerkhof dat ze daar aantrof gaf haar inzicht in hoe onze huidige economie functioneert en één van de belangrijkste oorzaken van de crisis is. En dat zogenaamde groene oplossingen (bio-energie) ook slecht uit kunnen pakken als je niet alle belangen en waarden mee weegt. Vergroening gaat niet alleen over schone technologie maar ook over waarden, relaties, wetgeving, organisatie, enz.
Om opwarming van het klimaat, milieuvervuiling, verlies aan biodiversiteit, ontbossing, leegvissen van de zeeën, maar ook armoede, uitsluiting, discriminatie enzovoort. een halt toe te roepen en de wereldsamenleving – schepping te helen zijn er vergaande systeem veranderingen nodig, niet alleen van de economie maar ook van de landbouw, mijnbouw, transport, afvalverwerking, veiligheid, ethisch bewustzijn, sociaal handelen, enz. Het één staat niet los van het andere. 
De Wereld Raad van Kerken schrijft hierover: “Wij moeten streven naar oplossingen die ons opnieuw met elkaar verbinden, die ons motiveren het nut van het algemeen te dienen, die ons bemoedigen om ons te verzetten tegen alle vormen van marginalisering, die de verlossing van de gehele Aarde nastreven, die weerstand bieden tegen levensbedreigende waarden, en ons inspireren creatieve alternatieven te vinden. Deze spiritualiteit helpt ons de zegen te ontdekken van tevreden te zijn met genoeg, terwijl we delen met diegenen die te weinig hebben”. 
Maar mensen en samenlevingen laten zich niet zomaar veranderen. Hoogste tijd om ons te bezinnen op wat of wie ons kan aansporen om systeem veranderingen in onze samenleving door te voeren! Is dat herinterpretatie van de Bijbel: de zogenaamde groene theologie, of een ecologische bekering zoals Paus Franciscus die voorstaat?; Is er een ethische en theologische vernieuwing nodig zoals die des tijds te weeg gebracht werden door bijvoorbeeld Jezus en Menno Simons?; Of moeten we het zoeken in diepe spiritualiteit, compassie en solidariteit zoals de beweging van Karen Armstrong na streeft? 
Ik heb de indruk dat het gaat om ‘een revolutie van liefde’ (hoorden we dat niet eerder? Jezus, Menno Simons, Tolstoj?). Hiervoor is een diepe transformatie nodig van onze wereldbeelden in de samenleving, wetenschap en religie. Een ommekeer van ik en mens gericht zijn (antropocentrisch) naar wij en schepping gericht zijn (ecocentrisch). 
Het lijkt een grote en kostbare klus. Moeten we vergroenen aan hogere instanties over laten? De VN, de EU, de Wereldraad van Kerken, de overheid, het bedrijfsleven? Of kunnen we er zelf ook praktisch mee aan de slag, met veranderingen die binnen ons eigen bereik liggen? Veranderingen komen vaak van onderen. Niet twijfelen dus maar gewoon doen! 
Als we praktisch aan de slag willen, en ons eerst op milieuproblemen willen richten, dan kan een analyse van onze Ecologische Voetafdruk nuttig zijn. Onze Ecologische Voetafdruk geeft aan hoeveel natuurlijke grondstoffen we gebruiken om in onze behoeften te voorzien. Er zijn websites (bijv. www.voetafdruktest.wnf.nl ) waarop je zelf kunt uitrekenen hoe groot jouw Ecologische Voetafdruk ongeveer is. Alles wordt uitgedrukt in gestandaardiseerde hectares, de hoeveelheid land die je theoretisch nodig hebt om alle goederen die je gebruikt op duurzame manier te produceren. Als we uitgaan van alle beschikbare en bruikbare grond op aarde dan heeft ieder ongeveer 1,8 ha ter beschikking. Maar in Nederland heeft de gemiddelde bewoner ongeveer 6,3 ha nodig. Als alle bewoners van de aarde op dezelfde voet zouden leven als wij hier in Nederland dan zouden we met z’n allen 3,6 aardes nodig hebben. Dat gaat niet lukken! Zelfs nu al hebben we met alle mensen op deze wereld 1,5 aardes nodig, vandaar dat we een serieuze ecologische probleem hebben. 
We leven op te grote voet en dat is niet duurzaam. Hoever moeten we onze Ecologische Voetafdruk verkleinen: halveren? Of zelfs terugbrengen tot een kwart? Dat klinkt onheilspellend, wat gaat dat betekenen? Niemand die dat precies weet. Laten we daarom eerst maar eens gaan halveren. Milieudefensie heeft uit laten rekenen welke verminderingen er nodig zijn om onze Ecologische Voetafdruk te halveren. Zij kwamen uit op de volgende maatregelen: 
Maatregelen die volgens Milieudefensie genomen moeten worden om de Ecologische Voetafdruk van Nederland te halveren:
– 3 dagen per week geen dierlijke producten (vlees, zuivel, etc.) gebruiken
– 50% minder voedsel verspillen
– 40% autoverkeer vervangen door openbaar vervoer of fiets
– 50 % minder huishoudelijk afval produceren
– 50% minder nieuwe huishoudelijke apparaten aanschaffen
– CO2 emissies in de landbouw, industrie en dienstensector met 1/3 verminderen
– 70% groene stroom gebruiken
– 60% minder papier gebruiken
– woningen 50% energie besparen en op groene stroom overgaan
– 20% minder vrachttransport en 20% wegvervoer vervangen door trein en binnenvaart
– 50% lokale voeding
– korte vliegreizen vervangen door treinen en 50% minder vliegvakanties
Dit gaat vooral over onze consumptie. Wat er aan de productiekant moet veranderen is nog een ander verhaal. Veel hangt ook af van welke schone technologieën er nog beschikbaar komen om duurzamer te kunnen produceren. Deze cijfers geven daarom alleen maar een indicatie. Wel geven ze aan waar we o.a. mee aan de slag moeten: de overheid, de producenten maar ook de consumenten, wij dus. Gewoon doen wat het meest voor de hand ligt, binnen ons eigen bereik, zoveel mogelijk samen met anderen.
Het is duidelijk dat er een enorme uitdaging ligt. Je kunt je er door laten verlammen, of je kop in het zand steken. Maar gelukkig zijn er ook veel mensen die zich niet laten afschrikken. Er zijn al heel veel voorbeelden van hoe mensen enthousiast aan de slag zijn gegaan. Dagblad Trouw geeft ieder jaar een Top 100 uit van de meest inspirerende en vernieuwende vergroeners. Maar dat is alleen maar het topje van de ijsberg, we zijn in Nederland al behoorlijk aan het vergroenen, ook al binnen onze gemeente gebeurt er het nodige. Gebrek aan geld kan hierbij een probleem zijn, niet iedere consument, kerk, bedrijf of land heeft hiervoor de nodige financiële middelen beschikbaar. Ook daar moeten goede oplossingen voor komen zodat vergroening voor iedereen haalbaar wordt.

Kerk in Actie en Tear hebben een landelijke ‘Groene Kerkenactie’ (GKA) opgezet. Onze gemeente heeft zich daarbij aangesloten. Het doel van de Groene Kerkenactie is 'om kerken te helpen een positieve rol te spelen bij de noodzakelijke maatschappelijke transitie'. 
De activiteiten van de GKA richten zich op motivatie, informatie, verbinding en uitwisseling. Ze doen dit middels een website (www.groenekerken.nl) en een jaarlijkse Groene Kerkendag
Om beginnende kerken op weg te helpen is er op de website een zogenaamde toolkit beschikbaar met praktische suggesties op het vlak van: energie & klimaat; omgaan met geld; geloof & inspiratie; schepping & natuur; bewust inkopen; beleid en aanpak. Ook is er een lijst met sprekers, een breed aanbod van praktische informatie en films voor verdieping, workshops, vieringen, etcetera. 
Inmiddels zijn er al ca.350 kerken toegetreden tot het Groene Kerken netwerk. In Friesland hebben zich dertien kerken aangesloten, waaronder één Doopsgezinde Gemeente, de onze, en Nijkleaster in Jorwerd. 
Om Groene Kerk te zijn is het niet persé nodig je bij de Groene Kerkenactie aan te sluiten, maar samen ben je sterk: door elkaar te motiveren, van elkaar te leren en samen activiteiten te ontwikkelen. In december vond de eerste uitwisseling in de regio Friesland plaats. Er zijn plannen om dit in de herfst nogmaals te organiseren. Wie wil daarbij helpen? 
Om te laten zien wat Groene Kerken voor activiteiten ontwikkelen heeft de Groene Kerkenactie een kort filmpje gemaakt, dat ook werd getoond en bij Coen beschikbaar is.

Na de pauze gingen we uiteen in drie gespreksgroepjes om het met elkaar te hebben over onze motivatie, over wat we al aan het doen zijn en over wat onze behoeften zijn. Iedere tafel besprak ook een eigen vraag: 
– Welke praktische stappen kunnen we zetten om het beheer en gebruik van het kerkgebouw verder te vergroenen? 
– Hoe zijn we thuis bezig met vergroening van ons leven? Kunnen we elkaar daarbij ondersteunen door uitwisseling van praktische ervaringen en tips? 
– Kunnen we beter zicht krijgen op wat er allemaal nodig is om de samenleving te vergroenen en hoe dat onze relatie met elkaar, de natuur en God zal veranderen? 
Dit alles leidde tot de volgende besluiten: Er gaan drie werkgroepjes van start. 
Werkgroep 1  zal inventariseren welke praktische acties er eventueel mogelijk zijn om het beheer en gebruik van het kerkgebouw verder te vergroenen. Zij zullen op de volgende ledenvergadering met een voorstel komen. (Contactpersoon is Ineke Visser).
Werkgroep 2  zal met een voorstel komen hoe we met elkaar ervaringen en tips kunnen delen. (Contactpersoon is Thea).  
Werkgroep 3 zal een gespreksronde over groene theologie organiseren. (Contactpersoon is Coen).
Eep en Ineke, Jaap en Coen zullen het proces blijven stimuleren en coördineren. 
Met deze afspraken eindigde de middag, de deelnemers waren allemaal enthousiast om aan de slag te gaan. Wilt u ook mee doen, meld dit dan aan één van de contactpersonen of aan Eep, Ineke, Jaap of Coen.


Terug
 
Meer informatie Facebook   ANBI-register Doopsgezinde Gemeente Drachten-Ureterp
contact maandblad privacy
routebeschrijving nieuwsbrief disclaimer
veelgestelde vragen inloggen colofon
2020 Doopsgezind.nl